پیوند – در خدمت وحدت کمونیستهای ایران

مارکسیست‌ها درباره مذهب چه می‌گویند منبع: مورنینگ استار کتابخانه یادبود مارکس

مارکسیست‌ها درباره مذهب چه می‌گویند

منبع: مورنینگ استار کتابخانه یادبود مارکس

مذهب نهادینه شده میتواند شکل مشخص از خودبیگانگی را بر پیروان خود تحمیل کند. همان طور که مارکس در پایان نقل قول «افیون مردم» گفت: «چالش کردن مذهببه مثابه شادی غیرواقعی مردم این است که شادی واقعی آن ها مطالبه شود.» ________________________________________ منبع: مورنینگ استار کتابخانه یادبود مارکس

تارنگاشت عدالت ________________________________________ اکثر مارکسیست ها خواهند گفت که به آن ها ربطی ندارد که بخواهند درباره باورهای مذهبی که فردعمیقاً دارد قضاوت یا اظهارنظر کنند، به شرط این که آن باورها تبعیض، و عدم تحمل را تشویق نکنند یا به دیگران لطمه نزنند. برخی گروهبندی های مذهبی، به طور مشخص «کوئیکر»ها، در جنبش صلح و ضدجنگ برجسته بوده اند.

بسیاری از یهودیان– نه فقط یهودیان سکولار، بلکه یهودیان مذهبی ارتدوکس نیز– با اشغال غیرقانونی سرزمین فلسطینی ها از سوی اسرائیل مخالفند.

«الهیات رهاییبخش» کاتولیک یک ویژگی جنبش های ترقی خواهانه در آمریکای جنوبی بوده است.

و بسیاری از پیروان همه مذاهب توانسته اند باور مذهبی خود را با تعهد به سوسیالیسم، و حتا به مارکسیسم، تلفیق نمایند.

در بریتانیا، امتزاج تئوری مارکسیستی و باورهای مسیحی، که به سوسیالیسم مسیحی موسوم است،یک سنت دیرپا و شرافتمندانه بوده است.

کر هاردی، بنیانگذار «حزب کارگر» مدرن اعلام کرد که «هر نظام تولید یا مبادله که موجب استثمار ضعیفبه وسيلۀ قوی یا موجب بی وجدانی شود، غلط و بنابراین گناه است.»

و هیولت جانسون، «رییس سرخ» کلیسای کانتربوری (۱۹۶۶–۱۸۷۴) حامی انقلاب اکتبر، دوست همیشگی اتحاد شوروی و مدیر تحریریه «دیلی ورکر»، سلف تنها روزنامه سوسیالیستی امروز– «مورنینگاستار»- بود.

مذهب در خود و برای خود نشانگر سمت گیری سیاسی مردم یا ویژگی های شخصی آن ها نیست. در عین حال، مارکسیست ها پند لیبرالی «همه مذاهب را گرامی بدارید»را چالش میکنند.

مذهب در خود و برای خود نشانگر سمتگیری سیاسی مردم یا ویژگی های شخصی آن ها نیست. درعین حال، مارکسیستها پند لیبرالی «همه مذاهب را گرامی بدارید» را چالش می کنند.

گاهی اوقات «یا ناباوری» را به آن اضافه کرده، فخرفروشانه همه نوع آتئیست را در مخلوط «ناباور»‌ ریخته،به طور ضمنی می گویند کسانی که هیچ مذهبی را تبلیغ نمی کنند نتیجتاً هیچ «باور»ی ندارند.

البته، مذاهبی که گرامی داشته میشوند صرفاً موضوعات اعتقادی فرد نیستند. آن ها نظام های اعتقادی نهادینه شده می باشند. مذهب اساساً یک پدیده اجتماعی و تاریخی است. صدر حکومت بریتانیا، بعد از همه حرف ها، صدر مذهب«رسمی» «کلیسای انگلستان» است. همانطور که مارکس مشاهده کرد، «انسان مذهب را میسازد،مذهب انسان را نمیسازد.»

در سطح فلسفی، مارکسیسم حقیقت هر مذهبی را که وجود یک موجودماوراءطبیعی را که تابع قوانین طبیعیت نیست، بلکه به طرز عجیب و غریبی، به ستایش و التماس پرستش کنندگان خود پاسخ میدهد، زیر سؤال میبرد.

در سطح فلسفی، مارکسیسم حقیقت هر مذهبی را که وجود یک موجود ماوراءطبیعی را که تابع قوانین طبیعیت نیست، بلکه به طرز عجیب و غریبی، به ستایش و التماس پرستش کنندگان خود پاسخ میدهد،زیر سؤال میبرد.

با این وجود، مارکسیست ها در درگیرشدن با باورمندان مذهبی، مشفقانه، باور ماتریالیستی خود را مبنیبر این که هر چیز که وجود دارد بخشی از طبیعت است، و حداقل علی القاعده، می تواند به وسيلۀانسان ها، به مثابه بخشی از تلاش برای شکل دادن به آینده خود مطالعه و درک شود، پنهان نمی کنند.

احتمالاً معروف ترین مشاهده مارکس پیرامون مذهب این است که مذهب «افیون مردم» است. گاهی این چنین تعبیر میشود که او مذهب را به مثابه یک مکانیسم کنترل از بالا می دید که از سوی صاحبان قدرت برای تضمین اطاعت و انقیاد تجویز می شود.

این تعببیر تا حدی که درست باشد فقط بخشی از تحلیل مارکس است. کل نقل قول مارکس منظور او راروشن میکند. «دردمندی دینی، یکسره و در عین حال، بیان دردمندی واقعی و اعتراض علیه دردمندی واقعی است. دینآهِ مخلوق تحت ستم، قلبِ یک جهان بی قلب، روحِ شرایط بی روح است. دین افیون مردم است.»

البته، خود مارکس برای تخفیف ناخوشی های گوناگون، از جمله دندان درد، گوش درد و دُمَل از تریاک استفاده می کرد. استعاره تریاک (افیون) برای او معنی مشخصی دارد.

به نظر او، مذهب حداقل قدری آرامش و امید به ستمدیدگان می دهد. در یک جهان متزلزل، مذهب درجه ای از ثبات را وعده میدهد. مذهب یک قدرت ظاهراً بدیل را در برابر مؤسسات سکولار فاسد ارايه می نماید و به آن هایی که از اضطراب روانی–اجتماعی رنج می برند، آرامش عرضه می کند.

مارکسیست ها این را درک می کنند، و از اینرو است که ایمان فردی حقیقی را چالش نمی کنند.

و مذهب حداقل تا حدی ساده و ارزان است. مذهب میتواند یک حق بیمه ارزان باشد. مارکسیست هامحدودیت های کارهای خیر فردی را میشناسند و کارهای خیری را که عمدتاً بر انتظار یک زندگی اُخروی بهتر قرار دارد، زیر سؤال میبرند.

بیش از یک قرن پیش، جو هیل، سازمان دهنده کمونیست، تصنیف «واعظ و برده» را سرود (که به وسيلۀوودی گاتری و بروس اسپرینگستین و دیگران همگانی شد) و وعده «شیرینی در آسمان» مذهب سازمان یافته را چالش کرد. سطر آخر هر بند میگوید «این دروغ است.»

مذهب نهادینه شده می تواند شکل مشخص از خودبیگانگی را بر پیروان خود تحمیل کند. همان طور که مارکس در پایان نقل قول «افیون مردم» گفت: «چالش کردن مذهببه مثابه شادی غیرواقعی مردم این است که شادی واقعی آنها مطالبه شود.»

مذهب نهادینه شده میتواند شکل مشخص از خودبیگانگی را بر پیروان خود تحمیل کند. همان طور که مارکس در پایان نقل قول «افیون مردم» گفت: «چالش کردن مذهب به مثابه شادی غیرواقعی مردم این است که شادی واقعی آن ها مطالبه شود.»

مذهب هم چنین می تواند یک خرقه، یک توجیه برای آز و طمع باشد. مبلغین مسیحی تلویزیونی در ایالات متحده و جاهای دیگر «انجیل نیکبختی» را ارتقا می دهند– این باور را که ایمان می تواند شما را ثروتم ندکند– سخن فویرباخ را که می گوید «فقط یک انسان فقیر یک خداوند ثروت مند دارد» واژگون کرده و زندگی یک یهودی دوره گرد را که معتقد بود شما نمی توانید به خدواند و زرپرست خدمت کنید از نو به مثابه «یک چهره تبلیغاتی برای ابر–ثروت مندان» ترسیم میکند.

همان طور که گیلز فریزر، صدر کلیسای جامع سنت پال، با مسؤولیت ویژه برای اخلاقیات معاصر و ارتباط با«شهر لندن» به مثابه یک مرکز مالی خاطرنشان کرد، رییس جمهور ترامپ هم محصول و هم ابدی کننده«انجیل نیکبختی» است، این باور که ایمان می توان شما را ثروت مند کند.

«برکت یافتن» یک دستآویز اخلاقی برای حرص و آز آمریکایی شده استاین یک لبخند تهوع آورشکرگزاری دروغین است که می گوید «خداوند این را به من داده است، لذا این بدین معنی نیست که منزیاد دارم.»

و البته، اگر خداوند به شما لبخند نزند، اگر شما یکی از برگزیدگانی نباشید که از نعمات زمین بهره مندمی شوند، احتمالاً به این دلیل است که به اندازه کافی از گناهان تان توبه نکرده اید، اما در بهشت به نعمات خواهید رسید.

در بریتانیا، «دوره آلفا»، آن کتاب مهارشده تر از کتاب مقدس و به اندازه آن دسیسه گر، که در آغاز«انگلیکن» بود، اما اکنون به کلیساهای متدیست، باپتیست و کاتولیک گسترش یافته– پیام مشابه ی ازشادکامی و خاموشی عرضه میکند که از هر مفهوم ترقی اجتماعی کلکتیو تهی است. همه مذاهب درجهای از اطاعت از آيین های مذهبی را می طلبند– شرکت در مراسم عشاء ربانی، پنج بارنماز در روز، قبول یک قدرت بالاتر از شعور شخص. و اکثراً وضع موجود در این و آن زندگی را می پذیرند.

آن مناجات دوست داشتنی «همه چیز روشن و زیبا» در بند سوم خود می گوید: «مرد ثروتمند در قصرخود/ مرد فقیر در مدخل خود، خداوند آن ها را والا و مادون ساخت/ و املاک آنها را فرمان داد.» رویارویی ۲۰۱۷ پاپ فرانسیس با دونالد ترامپ بسیار گویا بود– ترامپ با کاروانی از خودرو وارد واتیکان شد، و پاپ در یک خودرو «فورد فوکوس» از راه رسید. پاپ پیش از آن گفته بود که تهدید ترامپ به ساختن دیوار در مرز با مکزیک بدین معنی است که اومسیحی نیست– مسیحیات پُل میسازند– که ترامپ در پاسخ پاپ را به خاطر شک کردن در باره ایمان او«بی آبرو» نامید.

برای برخی، باور مذهبی آرامش، رهایی از قیود، پناهگاهی برای فرار از جهان، و برایدیگران، توجیه آز، کوتهفکری، و حتا خشونت عرضه میکند. و برای برخی راه به عملاجتماعی، چالش کردن بیعدالتی، استثمار و شر است. برای برخی، باور مذهبی آرامش، رهایی از قیود، پناهگاهی برای فرار از جهان، و برای دیگران، توجیه آز،کوتهفکری، و حتا خشونت عرضه میکند. و برای برخی راه به عمل اجتماعی، چالش کردن بیعدالتی،استثمار و شر است.

مارکسیست ها لازم است یک نظر دقیق، دیالکتیکی از مذهب داشته باشند. مانند هر فعالیت فرهنگی دیگر، مذهب قادر به ارتقای رهایی سیاسی و اجتماعی است، اما همیشه در معرض سوءاستفاده وکنترل از سوی طبقات حاکمی قرار دارد که در مبدل ساختن آن به نیرويی برای محافظه کاری سعی می کنند و اغلب موفق می شوند.

پس: مذهب یک موضوع شخصی است. آزادی مذهبی مهم است مادام که در آزادی و بهزیستی دیگران دخالت نکند. در عین حال، مذهب و تجلیات نهادین گوناگون آن، ناگزیر، موضوعات عمومی و سیاسی هستند که سوسیالست ها، مارکسیست ها باید آن ها را زمانی که استثمار و انفعال را تأیید می کنند چالش نمایند اما، زمانیکه به ساختمان اقدام مشترک برای عدالت اجتماعی کمک می کنند آنها را تشویق و تحسین نمایند. ________________________________________ https://morningstaronline.co.uk/article/what-do-marxists-say-about-religion

دسته‌بندی شده در: تئوریک, سرتیتر

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس گوگل

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن /  تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: